ཇི་ཏཱན་ལྗང་ཁུ་ཇ

ཇི་ཏཱན་ལྗང་ཁུ་ཇ (碣滩绿茶, Jiétān lǜchá) ནི་ཧོ་ནན་ཞིང་ཆེན་གྱི་སྒྲིལ་མའི་རྣམ་པ་ལྡན་པའི་ལྗང་ཁུ་ཇ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ས་ཁམས་མཚོན་རྟགས་སྲུང་སྐྱོབ་ཐོན་རྫས (国家地理标志保护产品, guójiā dìlǐ biāozhì bǎohù chǎnpǐn, ༢༠༡༡ ལོར་ལག་ཁྱེར་བྱས) ཤིག་ཡིན། དེ་ཧོ་ནན་ཞིང་ཆེན (湖南, Húnán) ཡོན་ལིང་རྫོང (沅陵县, Yuánlíng Xiàn) དང་། ཡོན་ཤུའི་ཆུ་བོ (沅水, Yuán Shuǐ) གི་འགྲམ་དུ་གནས་པའི་ཇི་ཏཱན་རི་བོ (碣滩山) ཡི་ས་ཁུལ་དུ་བསྐྲུན་ཞིང་། དེ་ནི་རྒྱ་ནག་གི་གནའ་ཤོས་ཀྱི་ཇ་གྲས་ཤིག་ཡིན་ཏེ། ཐང་རྒྱལ་རབས་དུས་སུ་མི་དབང་གི་འབུལ་རྫས (贡茶, gòngchá) ཀྱི་གོ་གནས་ཐོག་བཀོད་ཟིན། ༡༩༧༢ ལོར་ཉི་ཧོང་གི་ཙུང་ལི་ཏ་ན་ཀ་ཀ་ཀུ་ཨེ་ནི་ཀྲོའུ་ཨེན་ལའེ་དང་མཇལ་སྐབས། ཇི་ཏཱན་ཇ་རྒྱ་ཉི་མཛའ་མཐུན་གྱི་ཇ (中日友好之茶) ཞེས་བསྔགས་པ་རེད།

༡. རིགས་དབྱེ་དང་འབྱུང་ཁུངས།

• རིགས། ལྗང་ཁུ་ཇ (མ་ཕབ་མེད་པ།)། དབྱིབས་ཀྱི་ཆ་ནས་སྒྲིལ་ཏེ་གུག་གུག་ཡོད་པ (卷曲形, juǎnqū xíng) ཞིག་ཡིན།
• ཁག་དབྱེ། ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་འབུལ་རྫས་ཐོན་སྐྱེད (唐代贡茶)། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ས་ཁམས་མཚོན་རྟགས་ཐོན་རྫས (༢༠༡༡)། རྒྱ་ནག་གི་ཚད་ལྡན་སྒྲིལ་མའི་ལྗང་ཁུ་ཇའི་མཚོན་མིང་ཅན།
• འབྱུང་ཁུངས། རྒྱ་ནག ཧོ་ནན་ཞིང་ཆེན (湖南, Húnán) ཡོན་ལིང་རྫོང (沅陵县, Yuánlíng Xiàn) ཇི་ཏཱན་རི་བོའི་ས་ཁུལ (碣滩山区)། ཡོན་ལིང་ནི་ཧོ་ནན་གྱི་ནུབ་བྱང་ཆ་དང་། ཡོན་ཤུའི་ཆུ་བོའི་དཀྱིལ་རྒྱུད་དུ་གནས་ཤིང་། ཨུ་ལིང་རི་བོ (武陵山, Wǔlíng Shān) དང་ཞུ་ཧྥེང་རི་བོ (雪峰山, Xuěfēng Shān) གཉིས་ཀྱི་འཕྲད་མཚམས་སུ་ཡོད།
• ས་ཁམས་ཀྱི་མཐོ་ཚད། ཚོད་ཙམ་ 28°25′–29°00′ N, 110°00′–111°10′ E

༢. ལོ་རྒྱུས་དང་རིག་གཞུང་དོན་སྙིང་།

• ལོ་རྒྱུས། ཡོན་ལིང་གི་ཇའི་སྲོལ་རྒྱུན་ནི་གནའ་སྔ་མོ་ནས་ཡོད། ནུབ་ཅིན་གྱི་ཡིག་ཆ་ 《ཅིང་ཀྲོའུ་ཐུ་ཏི་ཅི》 (《荆州土地记》, Jīngzhōu Tǔdì Jì) ཞེས་པར། “ཨུ་ལིང་གི་རྫོང་བདུན་པོའི་ནང་དུ་ཇ་འཛུགས་ཡོད་པས་ལེགས་ཤོས་ཡིན” ཞེས་གསལ་བཤད་བྱས་ཡོད་ལ། ཡོན་ལིང་ནི་རྫོང་བདུན་པོའི་གྲས་ཤིག་ཡིན། ལུའུ་ཡུ (陆羽, Lù Yǔ) ཀྱིས་བརྩམས་པའི་ 《ཇའི་གཞུང་》 (《茶经》, Chájīng) ཞེས་པར། ཕེ་ཡོན་གྱི་ 《ཁུན་ཡོན་ལུའུ》 (《坤元录》) ལས་དྲངས་པར། “ཆེན་ཀྲོའུ་ཁུལ་གྱི་ཞུ་ཕུ་རྫོང་ནས་ནུབ་བྱང་དུ་ལི་སུམ་བརྒྱ་དང་ལྔ་བཅུའི་སར་ཨུ་ཤེ་རི་བོ (无射山) ཡོད་ཅིང་། … རི་བོའི་སྒང་ལ་ཇའི་སྡོང་པོ་མང་པོ་འཛུགས་ཡོད” ཅེས་སོ། ༢༠༡༦ ལོར། ཡོན་ལིང་རྫོང་དུ་གནས་པའི་ཨུ་ཤེ་རི་བོ་དེ་རྒྱ་ནག་ཚོང་འགྲིག་ཇ་ཚོང་མཐུན་ཚོགས་དང་རྒྱ་ནག་ཇའི་རིག་གཞུང་མཐུན་ཚོགས་ཀྱིས་གཞི་འཛིན་བྱས་པའི་ “རྒྱ་ནག་གི་ཇའི་རིག་གཞུང་ལོ་རྒྱུས་རི་བོ” ཡིན་པར་ངོས་འཛིན་ཐོབ།

  ལོ་རྒྱུས་བཤད་པ་ལྟར་ན། དུས་རབས་བརྒྱད་པའི་འགོ་ཚུགས་ཚུན། ཐང་རྒྱལ་པོ་རུའེ་ཙུང (李旦, Lǐ Dàn) ཞེས་པ་ཨ་མ་ཨུ་ཛེ་ཐན་གྱིས་ཁྲི་སྐྱོང་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་བརྒྱུད་ལྷོ་ཕྱོགས་ལ་བྱོན། ཡོན་ཤུའི་ཆུ་བོའི་རྒྱུད་དུ་བགྲོད་སྐབས། ཇི་ཏཱན་རི་བོའི་འགྲམ་དུ་བསྡད་དེ་ས་གནས་མཛེས་ལྡན་མ་ཧུ་ཧྥེང་ཅའོ (胡凤姣) དང་མཇལ་ཞིང་། ཁོང་གིས་རི་ཁྲོད་ཀྱི་ཇ་གནང་བ་འཐུང་། ཁྲི་ལ་ཕྱིར་ལོག (༧༡༠ ཕྱིན་ཙམ) བྱུང་བའི་རྗེས། ཇི་ཏཱན་ཇ་ཕོ་བྲང་མི་ཚོར་ཕུལ་ཏེ། དེ་ལོ་རེའི་འབུལ་རྫས་ཀྱི་གྲངས་སུ་འཛུད། དེ་ནས་ཇི་ཏཱན་ཇ་མི་དབང་གི་འབུལ་རྫས་སུ་གྱུར་ཞིང་། རྗེས་སུ་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཚོང་འགྲིག་བརྒྱུད་ཉི་ཧོང་དང་རྒྱ་གར་ལ་ཁྱབ་པར་གྱུར།

  《ཆེན་ཀྲོའུ་ཧྥུ་རྩིས》 (《辰州府志》) ཞེས་པར། “རྫོང་དུ་ཇ་འཛུགས་ཡུལ་མང་ནའང་། ཇི་ཏཱན་རི་བོའི་ཇ་ལ་གཙོ་བོར་བརྩི” ཞེས་བཀོད། མིང་དང་ཆིང་རྒྱལ་རབས་དུས་སུ་ཇ་དེ་ “ཆེན་ཀྲོའུ་ཇི་ཏཱན་ཇ” (辰州碣滩茶) ཞེས་གྲགས། རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་དཔའ་བོ་ལིན་ཛེ་ཞུའུ (林则徐) ཡོན་ལིང་བརྒྱུད་སྐབས་ས་གནས་ཀྱི་ཇ་མྱངས་ཏེ། “ས་ཁུལ་འདིར་གནམ་འོག་གི་མཆོང་གྲུ་དང་པོ་ཡོད་པར་མ་ཟད། གནམ་འོག་གི་ཇ་དང་པོའང་ཡོད” ཅེས་སྤྲོ་སྐྱིད་ཀྱིས་འུར།

  གནའ་དེང་གི་ལོ་རྒྱུས་སུ་༡༩༧༢ ལོར་གལ་ཆེའི་བྱུང་བ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། ཉི་ཧོང་གི་ཙུང་ལི་ཏ་ན་ཀ་ཀ་ཀུ་ཨེ (田中角荣) ནི་པེ་ཅིང་དུ་ཕེབས་སྐབས་ཀྲོའུ་ཨེན་ལའེ (周恩来) དང་སྐད་ཆ་བཤད་པའི་ནང་ཇི་ཏཱན་ཇ་དང་དེ་ཉི་ཧོང་དུ་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་གྲལ་དུ་ཡོད་པའི་སྐོར་གླེང་། ཀྲོའུ་ཨེན་ལའེ་ཡིས་ཇ་འཚོལ་བཅུག་པས། ཇི་ཏཱན་རི་བོའི་སྤངས་ཟིན་པའི་ཇ་ཞིང་ནས་རྙེད། ཁོང་གི་སྒེར་གྱིས་གཟིགས་སྐྱོང་གནང་བརྒྱུད། ༡༩༧༣ ལོར་ཇ་ཞིང་སླར་གསོ་འགོ་ཚུགས། ༡༩༨༠ ལོར་སྲོལ་རྒྱུན་བཟོ་རྩིའི་ལག་རྩལ་སླར་གསོ་བྱེད་པའི་ཚན་རིག་ལག་རྩལ་ལས་འཆར་སྒྲིག་བྱས། ༡༩༨༢ ལོར་ཉི་ཧོང་གཞོན་ནུ་མཛའ་མཐུན་ཚོགས་ཆེན་གྱི་ཕེབས་སྐབས་ཇི་ཏཱན་ཇ་ “བསྐྱར་འཚོ་བྱུང” ཞིང་། ཚོགས་མི་ཚོས་དེ་ “རྒྱ་ཉི་མཛའ་མཐུན་གྱི་ཇ” ཞེས་བསྔགས། ༢༠༡༡ ལོར་ཇ་དེས་ས་ཁམས་མཚོན་རྟགས་སྲུང་སྐྱོབ་ཐོབ་ལ། ༢༠༡༥ ལོར་མི་ལན་གྱི་འཛམ་གླིང་འགྲེམ་སྟོན་དུ་གསེར་གྱི་ཐང་ཀ་ཐོབ།

• མིང་། “ཇི་ཏཱན” (碣滩) ཞེས་པ་ནི་“རྡོ་བའི་བྲག་ཤར” ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་ཏེ། “碣” ནི་རྡོ་རིང་ངམ་འཕྱང་དུ་ལངས་པའི་བྲག་ལ་གོ་ཞིང་། “滩” ནི་ཆུ་བོའི་ཤར་གྲམ་མམ་སྙོམས་གཤོང་ལ་གོ། ཡོན་ཤུའི་ཆུ་བོའི་གཞུང་དུ་རྡོ་རིང་ལྟར་ལངས་པའི་བྲག་ཆགས་ནས་མིང་དེ་བཏགས། ལུའི་ཆ (绿茶) ནི་ “ལྗང་ཁུ་ཇ” སྟེ། དེར་བརྟེན་མིང་ཆ་ཚང་ནི་ “བྲག་ཤར་གྱི་ལྗང་ཁུ་ཇ” ཞེས་པ་ཡིན།

• རིག་གཞུང་དོན་སྙིང་། ཇི་ཏཱན་ཇ་ནི་དེའི་འབུལ་རྫས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལ་གནའ་དུས་ཀྱི་དེབ་ཐེར་དང་དུས་རབས་ཉི་ཤུ་པའི་བྱུང་རིམ (༡༩༧༢ ལོའི་ཕྱི་འབྲེལ་བྱུང་རིམ) གཉིས་ཀས་ཁས་ལེན་བྱས་པའི་ཇ་ཉུང་ཤས་ཀྱི་གྲས་ཤིག་ཡིན། ཡོན་ལིང་རྫོང་ལ་ “རྒྱ་ནག་གི་ཇའི་ཕ་ཡུལ” (中国名茶之乡) དང་ “སྐྱེ་ལྡན་ཇའི་ཕ་ཡུལ” (中国生态有机茶之乡) ཞེས་པའི་གོ་གནས་ཡོད་པས། དེ་ནི་ས་ཁུལ་གྱི་ཐོག་མའི་ཚོང་རྟགས་སུ་གྱུར། ཇ་དེ་ནི་ “ཨེར་ཡོའུ་རི་བོ” (二酉山) ཞེས་པའི་རིག་གཞུང་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་སྟེ། དེ་ནི་སྙན་གྲགས་ཅན་གྱི་ཤེས་བྱའི་གཏེར་ཁང་ཡིན་ཞིང་། “རིག་བྱེད་འཁོར་ལྔ་དང་བྲག་ཕུག་གཉིས” (学富五车，书通二酉) ཞེས་པའི་ཚིག་དེ་འདི་ནས་བྱུང་བ་ཡིན།

༣. རྩི་ཤིང་རིག་པའི་ངོ་སྤྲོད་དང་ཇ་རྒྱུ།

• རིགས། གཙོ་བོ་ནི་ས་གནས་ཀྱི་ཚོགས་པའི་ཁྱབ་ཕྱི (本地群体种, běndì qúntǐ zhǒng) ཡིན་ཞིང་། ལོ་ ༡༥༠ ལྷག་ཙམ་གྱི་གནའ་ཇ་སྡོང་པོས་མཚོན། སྡོང་པོ་འདི་དག་ནི་ Camellia sinensis var. sinensis ཀྱི་ལྷོ་ནུབ་ཡན་ལག (ཡུན་གོའི་ཇ་ལོ་མའི་ཚོགས་པ། 云贵茶叶组系) ཡིན་ལ། ཤ་ཆགས་ཤིང་གཏུགས་པའི་ལོ་མ་ལྡན་པ་དང་། སོས་པའི་ཁར་འཇག་པའི་ནུས་པ (持嫩性) ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད། ཇ་ཞིང་རྒྱ་སྐྱེད་བྱེད་པའི་ཁ་གསབ་ཀྱི་་རུས་ལྡན་རིགས་ནི། པེ་ཧའོ་ཙའོ (白毫早, Báiháo Zǎo)། པི་ཞང་ཙའོ (碧香早, Bìxiāng Zǎo)། ཀྲུ་ཡེ་ཆི (槠叶齐, Zhūyè Qí) བཅས་ཡིན།

• བསྡུ་རུབ། དཔྱིད་ཀའི་བསྡུ་རུབ་ནི་ཁྱད་འཕགས་དང་དང་པོའི་གྲལ་རིམ་ལ་ཆུན་ཧྥེན (春分, Chūnfēn, ཟླ་གསུམ་དཀྱིལ) ནས་ཀུ་ཡི (谷雨, Gǔyǔ, ཟླ་བཞི་དཀྱིལ) བར་ཡིན། ཁྱད་འཕགས་གྲལ་རིམ་ལ་ “སྔ་དྲོས་བསྡུས་ཏེ་ཕྱི་དྲོས་བཟོ” (上午采下午制) ཞེས་པའི་ཁྲིམས་སྲོལ་ཡོད།

• བསྡུ་རུབ་ཀྱི་ཚད་གཞི། ཇི་ཏཱན་དངུལ་གྱི་ཁབ (碣滩银针, Jiétān Yínzhēn) — ཁ་བསྡུས་པའམ་ཐོག་མར་ཁ་ཕྱེ་བའི་འགྲོ་མ། ཇི་ཏཱན་སྤུ་རྩེ (碣滩毛尖, Jiétān Máojiān) — ཐོག་མར་ཁ་ཕྱེ་བའི་ལོ་མ་གཅིག་ལྡན་གྱི་ཁ་བ། ཇི་ཏཱན་གཡུ་རྩེ (碣滩翠峰, Jiétān Cuìfēng) — ཐོག་མར་ཁ་ཕྱེ་བའི་ལོ་མ་གཉིས་ལྡན་གྱི་ཁ་བ།

༤. ས་ཡུལ་དང་འདེབས་སྐྱོང་གི་ཁྱད་ཆོས།

• ས་ིབས་དང་གནས་སྟངས། ཡོན་ལིང་ནི་ཨུ་ལིང་རི་བོ (武陵山) དང་ཞུ་ཧྥོང་རི་བོ (雪峰山) གཉིས་ཀྱི་འཕྲད་མཚམས་སུ་གནས། རྫོང་བརྒྱུད་ཡོན་ཤུའི་ཆུ་བོ (沅水) དང་ཡོའུ་ཤུའི་ཆུ་བོ (酉水) གཉིས་བབས། ཨུ་ཆང་ཞི་ཆུ་རྒྱག་འཕྲུལ་ཁང (五强溪水电站) གིས་ཧོ་ནན་གྱི་ཆེ་ཤོས་ཀྱི་བཟོས་མཚོ་བསྐྲུན་པས། མ་འདྲ་བའི་གནམ་གཤིས་ཁོར་ཡུག་གྲུབ་སྟེ། རླན་ཚད་མཐོ་བ། དྲོད་ཚད་བརྟན་པ། ན་བུན་མང་བ་བཅས་ཡིན། ནགས་ཚལ་གྱི་རྒྱ་ཁྱོན་ནི་ ༧༦.༡༩% ཡིན། རྫོང་དུ་རི་རྩེ་བརྒྱ་ལྷག་ཡོད་པ་ལས་ ༣༠ ལྷག་ནི་མཐོ་ཚད་མཐོ་ཤོས་མི་ ༡༠༠༠ ཡིན།

• འདེབས་སྐྱོང་བྱེད་པའི་མཐོ་ཚད། མཐོ་ཚད་ ༣༠༠–༡༠༠༠ མི། ཇ་ཞིང་གི་གཙོ་བོའི་ཁྱོན་ནི་མཐོ་ཚད་ ༤༠༠–༦༠༠ མིར་ཡོད།

• གནམ་གཤིས། ལོ་རེའི་ཆ་སྙོམས་དྲོད་ཚད་ནི་ 16.6 °C ཡིན། ལོ་རེའི་ཆར་ཆུའི་ཚད་ནི་ ≥ ༡༤༤༠ མི་མི་ཊར (ཧའེ་ཧའེ་ས་ཁུལ་གྱི་མཐོ་ཤོས་ཡིན)། ལོ་ཧྲིལ་པོར་སྤྲིན་དང་ན་བུན་ཆགས། ཆུ་ཀ་དང་ཆུ་བོ་ ༩༡༡ ཡོད་པས་རླན་ཤས་ཆགས་པའི་རླུང་གྲུབ་ཅིང་། ཇ་ལོ་མའི་ནང་གི་ཨམི་ནོ་སྐྱུར་རྫས་དང་དྲི་བསུང་གི་སྔོན་མིང་འཛོམས་པར་ཕན་པ་ཐོན།

• ས་རྫས། མ་འདྲ་བའི་ས་རྡོའི་ཁྱད་ཆོས་ནི། རྒྱ་ཁྱོན་ཆེན་པོའི་དམར་སྨུག་གི་ལེབ་རྡོ་ས་རྫས (紫色板页岩风化土壤) དང་། དེའི་ནང་མེ་རིའི་ཐལ་བའི་ཆ་ཤས་འདྲེས་ཡོད། ཟིངཀ (Zn) དང་མེང་ག་ནིས (Mn) མཐོ་ལ། ཨ་ལུ་མི་ནིམ (Al) དང་ཧྥོར (F) དམའ། སྐྱེ་ལྡན་དངོས་རྫས་ ≥ ༢.༠% ཡིན་ལ། pH ནི་ ༤.༥–༥.༥ ཡིན། དཀོན་པའི་ས་རྡོའི་རྫས་སྦྱོར་འདི་ནི་ཇ་འདིའི་བཞུར་ནུས་ཧ་ཅང་མཐོ་བའི་རྒྱུ་མཚན་གཅིག་ཡིན།

• ཐོན་སྐྱེད་ས་ཁུལ་གྱི་སྙིང་པོ། པེ་ཞུང་ཞང (北溶乡) གི་ཇི་ཏཱན་སྡེ་བ (碣滩村) ནི་ཇ་འདིའི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ཕ་ཡུལ་ཡིན། ཇི་མུའུ་ཞི་རྒྱལ་ཁབ་རང་བྱུང་སྲུང་སྐྱོབ་ས་ཁུལ (借母溪国家级自然保护区) གི་ཉེ་འདབས་ཀྱི་མཐོ་སྒང་ཇ་ཞིང་དག་ཡིན། རྫོང་ཡོངས་ཀྱི་ཇ་ཞིང་མུའུ་ཁྱོན་ ༡༥༠,༠༠༠ ལྷག (ཧེག་ཊར་ ༡༠,༠༠༠ ཙམ) ཡོད།

༥. བཟོ་རྩིའི་ལག་རྩལ།

ཇི་ཏཱན་ལྗང་ཁུ་ཇ་ནི་སྒྲིལ་མའི་ལྗང་ཁུ་ཇ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། ལག་པས་མཇུག་སྒྲིལ་བྱེད། ལག་རྩལ་གྱི་གནད་ཆེ་བ་ནི། སྒྲིལ་སྒྲིལ་ཐེངས་གཉིས་བྱས་ཏེ་ “མེ་ཏོག་གི་དབྱིབས” བཟོ་བ། སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་སོལ་བསྲེགས་སྐམ་འདི་ནི་ “སྐམ་ཐེངས་གསུམ་དང་སྒྲིབ་ཐེངས་གསུམ” (三烘三闷, sān hōng sān mèn) གྱི་རྩ་དོན་ལྟར་ཡིན་ལ། ཁྱད་འཕགས་གྲལ་རིམ་ལ་ཉིན་གཅིག་གི་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་རིམ་པ་ནན་ཏན་བྱེད།

༡. སྲབ་མོའི་སྒྲིབ་པ (鲜叶摊放, xiānyè tānfàng): ཇ་ལོ་མ་གསར་པ་སྲབ་མོའི་རིམ་པར་བཞག་སྟེ། སྔོན་ལའང་རླན་ཤོར་བ་དང་དྲི་བསུང་གི་སྔོན་མིང་གསོན་པོ་བཟོ། ༢. ལྗང་ཁུ་གཏན་འཇགས (杀青, shāqīng): ལག་པས་དྲོད་ཚད་ ༡༨༠–༢༢༠ °C ཀྱི་ནང་རྒྱུན་དུ་དཀྲུག་ཤིང་བསྲེགས་པ་ཡིན། དྲོད་ཚད་མཐོ་པོའི་གཏན་འཇགས་ཀྱིས་ཧྲུལ་ཆས་མྱུར་དུ་ཞི་བར་བཟོས་ཏེ། ལྗང་ཁུའི་མདོག་གསར་པོར་བརྟན་པོ་བཟོ། ༣. བསིལ་རླུང (清风, qīngfēng): ཇ་ལོ་མ་དེ་གཞོད་བཞག་སྟེ་གྲང་དུ་འཇུག་པ་ནི་ “གསལ་རླུང” གི་རིམ་པ་ཡིན། ༤. སྒྲིལ་སྒྲིལ་དང་པོ (初揉, chū róu): ཡང་ཞིང་བརྩིག་པའི་གནོན་ཤུགས་ཀྱིས་སྐར་མ་ ༥ ཙམ་བསྒྲིལ་ཏེ། ལོ་མའི་གཞི་རྩའི་གྲུབ་ཚུལ་གྲུབ་པར་བྱེད། ༥. སྐམ་སྐམ་དང་པོ (初烘, chū hōng): དྲོད་ཚད་ ༨༥–༩༠ °C ཀྱི་ནང་ལྷག་མའི་རླན་ཤོར་དུ་འཇུག ༦. སྒྲིལ་སྒྲིལ་གཉིས་པ (复揉, fù róu): ཆེས་ཤུགས་ཆེན་པོའི་གནོན་ཤུགས་ཀྱིས་སྐར་མ་ ༨ ཙམ་བསྒྲིལ། སྒྲིལ་ཐེངས་གཉིས་པས་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་ “མེ་ཏོག་ལོ་མ” གི་དབྱིབས (花瓣状, huābàn zhuàng) གྲུབ་པར་བྱེད། ༧. སྐམ་སྐམ་གཉིས་པ (复干, fù gān): བར་མའི་སྐམ་སྒྲིལ་གྱི་རིམ་པ། ༨. དབྱིབས་གཏོང་བ་དང་སྤུ་འདོན་པ (整形提毫, zhěngxíng tí háo): ལག་པས་དྲོད་ཚད་ ༦༠–༧༠ °C ཀྱི་ནང་བསྒྲིལ་ཞིབ་དང་བྲད་བྱེད། རིམ་པ་འདིའི་སྐབས་སུ། དཀར་པོའི་སྤུ་ཕྱིར་འདོན་ཏེ ཇ་ལ་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི “ཁ་བའི” རྣམ་པ་འཆར། ༩. མཐའ་མའི་སྐམ༷ (足干, zú gān): དྲོད་ཚད་དམའ་པོའི་དལ་བའི་སོལ་བསྲེགས་སྐམ་དེ་ ༦༠–༦༥ °C ཡིན། སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ “སྐམ་ཐེངས་གསུམ་དང་སྒྲིབ་ཐེངས་གསུམ” (三烘三闷) གྱི་རྩལ་འཁས་པས། ཁ་ཤའི་ཁྲུམ་གྱི་དྲི་བསུང་བརྟན་པོར་འཇགས་པ་དང་། གྲང་མོའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་དྲི་ཐིག་གསར་པ་གྲུབ་སྟེ། དེ་ནི་གྲང་སོང་བའི་དཀར་ཡོལ་དུ་སྐར་མ་ ༣༠ ལྷག་གནས་པར་བྱེད།

༦. དབང་པོས་མྱོང་བའི་ཁྱད་ཆོས།

• སྐམ་ལོ་མའི་ཕྱི་རྣམ། ཕྲ་མོ་ཡིན་ཞིང་དམ་པོར་སྒྲིལ་བའི་ལོ་མ་གུག་གུག་ཅན (卷曲形) དང་། རྩེ་མོ་རྣོ་ཞིང་སྡུག་པ (锋苗秀丽)། མདོག་ནི་ལྗང་གུ་ལ་སྣུམ་གྱི་མདངས་ཡོད་པ (绿润)། དངུལ་གྱི་སྤུ་མང་པོས་ལོ་མ་ཁེབས་ཏེ། གནས་རེ་རེར་གཡུའི་གཞི་མ་འཕགས་པ (银毫满披隐翠)། ཇ་བཏུང་སྐབས་ལོ་མ་དྲང་པོར་ལངས་ཏེ་འཁྱར་ཞིང་། ཡར་མར་འཁྱོལ་བ་ནི་ “དངུལ་གྱི་ཉ་ཆུ་ནང་རྩེ་བཞིན” (如银鱼游翔) ཡིན་པས། འདི་ནི་ཚད་ལྡན་གྱི་དབང་པོའི་རྟགས་སུ་འཛིན།
• སྐམ་ལོ་མའི་དྲི་བསུང་། གཙོ་བོ་ནི་ཁ་ཤའི་ཁྲུམ་གྱི་དྲི (栗香, lì xiāng) ཡིན། ཕྲ་ཞིང་བརྟན་པའི་ལྗང་ཁུའི་གསར་དྲི (嫩香持久) ཡིན། གྲང་སོང་བའི་དཀར་ཡོལ་དུ་དྲི་བསུང་སྐར་མ་ ༣༠ ལྷག་གནས་པ (冷杯留香超30分钟) ནི་མིང་ཅན་གྱི་ལྗང་ཁུ་ཇའི་ནང་དུའང་དཀོན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཤིག་ཡིན།
• ཁུ་བའི་དྲི་བསུང་། ཁ་ཤའི་ཁྲུམ་གྱི་དྲི་ཆེ་རུ་འགྲོ་ཞིང་གཏིང་ཟབ་ཏུ་འགྲོ། གསར་པའི་བག་ལེབ་བཟོས་པའི་མངར་ཞིང་ཕྲ་བའི་དྲི་མངོན། “གྲང་མོའི་དྲི” ནི་ཇ་གྲང་དུ་སོང་བ་དང་མཉམ་དུ་ཆེས་གསལ་པོར་འཆར།
• རོ། གསལ་པོའི་གསར་རོ (鲜爽) — ཨམི་ནོ་སྐྱུར་རྫས་ཀྱི་ཚད་ ≥ ༤.༣༣% ཡིན། དམ་ཞིང་སྣུམ་ཆགས་པའི་རྒྱུ་བོ (醇厚) ནི་པོལི་ཧྥེ་ནོལ་ཚད་ ༢༦.༦–༢༩.༧% ནས་ཡོང་། ཤུགས་ཆེན་དང་མགྱོགས་པའི་ཧུའེ་ཀན (回甘显著) ཡོད། ཁྱད་ཆོས་ངོས་འཛིན་བྱེད་ཆེ་བ་ནི། “ཉེ་སར་དྲི་མེད། རྒྱང་རིང་ན་དྲི་ལྡན་ལན་མང་པོ་འཕྲོ” (近者因“醉”而不闻其香，远者因“渴”倒倍觉芬芳) ཞེས་པ་སྟེ། མི་གཅིག་གིས་ཇ་བཞོས་ན་ཁྱིམ་ཧྲིལ་པོར་དྲི་བསུང་ཁེངས་པ་ཡིན།
• ཁུ་བའི་མདོག སེར་པོ་དང་ལྗང་གུའི་མདོག་ཅན། གཙང་མ་ཡིན་ཞིང་གསལ་པོ (黄绿清透)། སྤུ་ནས་ཡོང་བའི་ ‘ཇ་སྤུ’ གི་སྤྲིན་ཆུང (毫浑, háo hún) འཕགས་ཆོག
• ཇ་བཟོས་པའི་ལོ་མ (ཇའི་རྨང་།) ཕྲ་ཞིང་ལྗང་གུའི་མདོག་ཅན། ཆ་སྙོམས་པ། ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད། ཁྱད་འཕགས་གྲལ་རིམ་ལ་ལོ་མ་ཚང་བ་དྲང་པོར་ལངས་པ་ཡོད།

༧. རྫས་སྦྱོར།

• ཆུར་བཞུར་བའི་བཞུར་རྫས (水浸出物): རྐྱེན་ཐོན་ ༤༩.༨% — རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་ཚད་གཞི (༣༧%) ལས་བརྒྱ་ཆ་ ༡༢.༨ གྱིས་མཐོ། དེ་ནི་རྒྱ་ནག་གི་ལྗང་ཁུ་ཇའི་ནང་མཐོ་ཤོས་ཀྱི་གྲས་ཤིག་ཡིན་པས། རོའི་དམ་ཚད་དང་རྒྱས་ཚད་ལ་གསལ་བཤད་བྱེད་ཐུབ།
• ཨམི་ནོ་སྐྱུར་རྫས (氨基酸): ≥ ༤.༣༣% — ཕུལ་བྱུང་གི་ཚད་དེས་གསལ་པོའི་གསར་རོ་དང་མངར་རོ་སྟེར།
• པོལི་ཧྥེ་ནོལ (茶多酚): ༢༦.༦–༢༩.༧% — ཚད་ལྡན་དུ་མཐོ་བ། པོལི་ཧྥེ་ནོལ་དང་ཨམི་ནོ་སྐྱུར་རྫས་ཀྱི་བསྡུར་ཚད (酚氨比) ནི་ ༦–༧ ཙམ་ཡིན་པས། ཧ་ཅང་མཐུན་སྒྲིལ་ཡིན་ཞིང་། དེས་དམ་པོའི་རང་བཞིན་བརྟན་པོར་བཞག་སྟེ་གསལ་པོའི་ “གསར་ཁུ” ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་སྟོན།
• ཁོ་ཧྥེ་ཡིན (咖啡碱): ༤.༤༦%
• ཁ་ཏེ་ཅིན: སྤྱིའི་ཚད་ནི་ ༡༥༨.༣༦ མི་ག གཻ་ཡིན། EGCG དང་ EGC གཙོ་བོར་ཁྱབ།
• གཏེར་རྫས: ཟིངཀ (Zn) དང་མེང་ག་ནིས (Mn) མཐོ། ཨ་ལུ་མི་ནིམ (Al) དང་ཧྥོར (F) དམའ། སི་ལེ་ནིམ (Se) ཡང་ཡོད། མ་འདྲ་བའི་གཏེར་རྫས་ཀྱི་རྣམ་པ་འདི་ནི་དམར་སྨུག་གི་ལེབ་རྡོའི་ས་རྫས་ཀྱི་དངོས་སུ་མཚོན་བྱེད་ཡིན།
• ཝི་ཏ་མིན: ཝི་ཏ་མིན C, ཝི་ཏ་མིན B ཚོགས་པ།

༨. ཕན་ཡོན་གྱི་ཁྱད་ཆོས།

• གསོ་རྫས་འགོག་སྲུང་། ཇའི་པོལི་ཧྥེ་ནོལ་གྱིས་རང་དབང་རྫས་ལྷག་མེད་པར་བཟོ། EGCG མཐོ་པོས་གསོ་རྫས་འགོག་པའི་ནུས་པ་གསལ་པོར་སྟོན།

• སེམས་ཤུགས་གསོ་སྐྱོང་། ཁོ་ཧྥེ་ཡིན་དང་ཐེ་ཨ་ནིན་མཉམ་དུ་སྦྲེལ་བས། དལ་ཞིང་མཉམ་པའི་སེམས་ཤུགས་ཀྱི་གསལ་སྟོན་དང་རིག་པའི་དྭངས་གསལ་སྟེར།

• ཞག་རྫས་ཀྱི་བརྗེ་ལེན་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར། ཁ་ཏེ་ཅིན་དང་ཐེ་ཨ་ཧྥེ་ལིན་གྱིས་ཁོལ་ལིས་ཏེ་རོལ་གྱི་རྣམ་པ་སྤྲོད་པར་རོགས།

• རུས་པའི་བདེ་ཐང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར། ཞིབ་འཇུག་ཁག་ཅིག་གི་སྒོ་ནས། ཁ་ཏེ་ཅིན་གྱིས་རུས་པ་གསར་པ་གྲུབ་པར་སྐུལ་སློང་བྱེད།

• ཁ་ཕུག་གི་བདེ་ཐང་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར། ཧྥོར་གྱི་ཚད་ཚགས་དང་པོལི་ཧྥེ་ནོལ་གྱིས་སོའི་ནག་ཚེས་འཇོམས་པར་རོགས།

• བརྒྱུད་འཚོ་ལ་རྒྱབ་སྐྱོར། པོལི་ཧྥེ་ནོལ་དང་ཨམི་ནོ་སྐྱུར་རྫས་ཀྱིས་ཟས་བརྗེ་རྗེས་ཀྱི་རྒྱུ་མའི་བྱེད་ལས་སྤྲོད་པར་བྱེད།

• གཏེར་རྫས་ཀྱིས་རྒྱུན་སྤྲོད། དམར་སྨུག་ས་རྫས་ནས་ཡོང་བའི་རང་བྱུང་གི་ཟིངཀ། མེང་ག་ནིས། སི་ལེ་ནིམ་བཅས་ནི་ནད་འགོག་མ་ལག་དང་བརྗེ་ལེན་ལ་ཕན།

• གལ་ཆེ་བ་འདི་ནི་སྤྱིར་བཏང་གི་གནས་ཚུལ་ཙམ་ཡིན་པ་ལས་གསོ་རིག་གི་བསླབ་བྱ་མིན།

༩. ཇ་བཏུང་ཐབས།

• ཆུའི་དྲོད་ཚད། ༨༠–༨༥ °C (ཆུ་ཁོལ་ནས་སྐར་མ་ ༢ གྲང་དུ་འཇུག)

• ཇའི་ཚད། ཤེལ་དམ་དུ་ཆུ་ ༡༥༠ མི་ལི་ཊར་ལ་ཇ་གཻ་ ༣ མ། ཡང་ན་ཀའེ་ཝན་ ༡༢༠ མི་ལི་ཊར་ལ་གཻ་ ༥ མ།

• སྣོད་གཞི། དྭངས་གསལ་གྱི་ཤེལ་དམ་ནི་ “དངུལ་ཉའི་གར” ལ་ལྟ་བར་ལེགས། དཀར་པོའི་ཇ་ཡོལ་ནི་བཞུར་ཚད་ཚོད་འཛིན་དང་ཁ་ཡོལ་གྱི་དྲི་ལ་དཔྱད་པར་ལེགས།

• རིམ་པ (ཤེལ་དམ། དཀྱིལ་ལུགས་བཞུར་ཐབས — 中投法): ༡. ཤེལ་དམ་དེ་ཁོལ་ཆུས་དྲོད་འཇུག ༢. ཆུ་ཁྱོན་གྱི་གསུམ་ཆ (༡/༣) ཙམ་དྲོད་ཚད་ ༨༠–༨༥ °C གྱི་ཆུ་བླུགས། ༣. ཇ་གཻ་ ༣ མ་བླུགས་ཏེ། ཇ་ཆུར་རླན་པ་དང་དྲི་འཕྲོ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ཅུང་ཟད་བསྐྱོད (浸润30秒)། ༤. ཆུ་དེ་ཁྱོན་གྱི་ ༧/༡༠ ཙམ་ལ་ཁ་གསབ་བྱས། ༥. སྐར་མ་ ༢ བཞག མུ་མཐུད་དུ་ཆུ་བླུགས་སྐབས་དུས་ཚོད་ལ་སྐར་མ་ ༣༠ སྣོན། ཆུ་གསར་པ་མ་བླུགས་གོང་དུ་ཇ་ཁུ་གསུམ་ཆ་ཙམ་ལྷག་པར་བཞག་དགོས།

• རིམ་པ (ཀའེ་ཝན།): ༡. ཀའེ་ཝན་དྲོད་འཇུག ༢. ཁྱད་འཕགས་གྲལ་རིམ་ནི་ཆུ་བཀྲུ་མི་དགོས (首泡精华无需洗茶)། ལོ་མའི་དབྱིབས་ལ་ལྟོས་ཤིག — དྲང་པོར་ལངས་པའི “ཉ” ནི་ངོ་མའི་རྟགས་སུ་འཛིན། ༣. བཞུར་དུས་སྐར་མ་ ༡༥–༢༠ ཡིན་ལ། སྐར་མ་ ༥–༡༠ སྣོན། བཞུར་ཐེངས་ ༤–༥ བར་ཐུབ།

• མཆན་འགྲེལ། རོ་མྱོང་བའི་དྲོད་ཚད་ལེགས་ཤོས་ནི་ ༤༥–༥༥ °C ཡིན། སྟོང་པར་འཐུང་མི་རུང་། (ཏ་ནིན་གྱིས་ཚིལ་སྐྱིད་ལ་འཚེ་སྲིད།) མཚན་མོའི་ཇ་ཁུ་སྤྱོད་མི་ཆོག

༡༠. ཉར་ཚགས།

• རླུང་འགྲོ་མེད་པའི་ཐུམ་སྒྲོམ། འོད། རླན་ཤས། དྲི་མ། བཅས་ལས་སྲུང་དགོས།
• ལེགས་ཤོས་ནི། དྲོད་ཚད་ ༠–༥ °C (འཁྱག་སྒྲོམ) གི་ནང་རླུང་འགྲོ་མེད་པའི་སྣོད་དུ་ཉར་བ་ཡིན།
• ཁ་ཕྱེས་རྗེས་ཟླ་བ་གཅིག་གི་ནང་དུ་བེད་སྤྱོད་བྱ་རྒྱུ།
• ཇ་གསར་པ་བེད་སྤྱོད་མ་བྱས་གོང་མུན་ནག་གི་ས་ཆར་ཉིན་ ༥–༧ བཞག་ནས་བཟོ་སྐྲུན་གྱི་དྲོད་ཚ་ཞི་བར་བཅུག་དགོས།

༡༡. རིན་གོང་དང་རྫུན་བཟོ།

• རིན་གོང་གི་ཁག ཁྱད་འཕགས་གྲལ་རིམ (贡品级, “འབུལ་རྫས་ཀྱི་རིམ་པ”) — དཔྱིད་ཀའི་ཁ་བའི་ཇི་ཏཱན་དངུལ་ཁབ (春分茶) ནི་ཇིན་གྱི་ ༡༦༠༠ ཡོན་ཙམ་ཡིན། དང་པོའི་གྲལ་རིམ་ནི་ ༤༠༠–༨༠༠ ཡོན། གཉིས་པའི་གྲལ་རིམ་ནི་ཉིན་ལྟར་གྱི་སྤྱོད་ཇ་ཡིན།

• རིན་གོང་གི་རྒྱུ་རྐྱེན། ཇ་རྒྱུའི་གྲལ་རིམ། དུས་ཚོད (མིང་ཆན/ཡུ་ཆན)། སྡོང་པོའི་ལོ་ཚད (ལོ་ ༡༥༠ ལྷག་པའི་ཤིང་རྒྱུ་ནི་རིན་ཤིན་ཏུ་མཐོ)། ལག་པའི་ལས་ཀའི་ཚད་བཅས་ཡིན།

• རྫུན་བཟོ་སྤྱོད་མི་ཐབས།

  • ཚོང་རྟགས་ “碣滩茶” ཀྱི་ཐོབ་ཐང་ཡོད་པའི་ཐོན་སྐྱེད་སྒྲུབ་ཁང་ནས་ཉོ་བར་བྱ། (རྫོང་དུ་ལག་ཁྱེར་ཡོད་པའི་ཁེ་ལས་ ༣༠ ལྷག་ཡོད།)
  • ས་ཁམས་མཚོན་རྟགས་ཀྱི་མིང་རྟགས་ལ་ཞིབ་བརྟག་བྱེད།
  • ངོ་མའི་ཇི་ཏཱན་ལྗང་ཁུ་ཇ་ལ་དངུལ་སྤུ་མང་པོ་ཡོད་ཅིང་ “གཡུའི་གཞི་མ་འཕགས” (隐翠显毫) ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན། — སྤུ་མེད་པའི་རྩུབ་པོའི་ལོ་མ་ནི་བརྗེ་བཙའ་ཡིན་པའི་རྟགས་སུ་འཛིན།
  • གྲང་སོང་བའི་དཀར་ཡོལ་གྱི་དྲིའི་ཚོད་ལྟ། ངོ་མའི་ཇི་ཏཱན་ནི་ཡོལ་སྟོངས་རྗེས་སྐར་མ་ ༣༠ ལྷག་བར་ཁ་ཤའི་དྲི་གནས། རྫུན་མ་ནི་སྐར་མ་འགའ་ཤས་ཀྱི་ནང་དྲི་ཡལ།
  • རིན་གོང་དཔེ་མི་མཐུན་པར་དམའ་བ་ནི་དོགས་གཞི་ཡིན། ཚད་ཐོན་གྱི་བཞུར་ཚད (༤༩.༨%) ནི་རིན་དམའ་བའི་དམའ་སྒང་གི་ཇ་རྒྱུར་ལྷོངས་སུ་ཚང་མི་སྲིད།

༡༢. སྤྲོ་སྣང་གི་དོན་དངོས།

• ༡༩༧༢ ལོའི་བྱུང་རིམ་ནི་རྒྱ་ནག་གི་ལོ་རྒྱུས་སུ་ “ཇ་དང་ཕྱི་འབྲེལ” གྱི་བྱུང་རིམ་གྲགས་ཅན་ཤིག་ཡིན། ཀྲོའུ་ཨེན་ལའེ་ཉིད་ཀྱིས་ཇི་ཏཱན་ཇ་གང་དུ་ཐོན་པ་མི་ཤེས་པར། ཞིང་ལས་པུས་སྲིད་འཛིན་རིམ་པ་བརྒྱུད་ “དབུ་ནས་རྐང་བར” འཚོལ་བཅུག ཇ་དེ་སྤངས་ཟིན་པའི་རི་ཁྲོད་ཞིང་དུ་རྙེད། དེའི་ཚེས་བྱང་ཆུབ་བརྟགས་པའི་གནའ་ཇ་སྡོང་པོའི་ཟུར་རྩ་ ༢༠༠༠ ལྷག་བརྐོས་པས་ཇ་འདེབས་ཀྱི་གནའ་རྙིང་རང་བཞིན་ཁས་ལེན་བྱུང་།
• “མི་གཅིག་གིས་ཇ་བཞོས་ན་ཁྱིམ་ཧྲིལ་པོར་དྲི་ཁྱབ” (一人品茶满屋香气) ཞེས་པ་ནི་སྙན་ངག་གི་བསྔགས་བརྗོད་ཙམ་མིན་པར། མཐོ་ཤོས་ཀྱི་འཕུར་སྣུམ་གྱི་ཆ་ཤས་ཀྱིས་ཇ་བཞོས་པའི་སྐབས་སུ་དྲི་བསུང་གི་རྗེས་ཤུལ་གསལ་པོ་ཞིག་འཇོག་པར་བྱེད།
• ཆུར་བཞུར་བའི་བཞུར་རྫས་ནི་ ༤༩.༨% ཡིན་ཞིང་། དེ་ནི་སྐམ་ཇའི་ལྗིད་ཀྱི་ཕྱེད་ཙམ་ཁུ་བར་འགྲོ་བ་མཚོན་པས། རྒྱ་ནག་གི་ལྗང་ཁུ་ཇ་ཡོངས་ཀྱི་ནང་ཚད་ཐོན་གྱི་གྲས་སུ་གཏོགས།
• ༢༠༡༨ ལོར་ཇི་ཏཱན་ལྗང་ཁུ་ཇའི་དཔེ་ཆ་རྒྱ་ནག་རྒྱལ་ཁབ་གཏེར་ཁང (中国国家博物馆) གི་ཕྱག་དཔེར་བཞེས་པ་སྟེ། དེ་ནི་དེང་རབས་ཀྱི་ལྗང་ཁུ་ཇའི་མཚོན་དཔེར་བརྩི།
• མིང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་བསམ་བློ་བ་ཝང་ཡང་མིང (王阳明, Wáng Yángmíng) གིས་ ༡༥༡༠ ལོར་ཡོན་ལིང་གི་ལུང་ཞིང་ལྷ་ཁང (龙兴讲寺) དུ་འཆད་སྐབས་སློབ་མས་ཕུལ་བའི་ཇི་ཏཱན་ཇ་འཐུང་བྱུང་།

༡༣. ཇི་ཏཱན་ཇའི་རིགས་དབྱེ།

• ཇི་ཏཱན་དངུལ་ཁབ (碣滩银针, Jiétān Yínzhēn): “ཇི་ཏཱན་གྱི་དངུལ་ཁབ” — མཐོ་ཤོས་ཀྱི་གྲལ་རིམ་དང་ཁྱད་འཕགས་འབུལ་རྫས། ཁ་བ་ཁེར་རྐྱང་། དབྱིབས་དྲང་ཞིང་ཁབ་ལྟ་བུ། དཀར་པོའི་སྤུ་མང་པོ། མངར་རོ་དང་ཕྲ་མོའི་རོ་གསལ་པོ་ཡོད་ལ་ཁ་བ་ཉུང་ཤོས། དཀོན་ཤོས་དང་རིན་ཆེ་ཤོས་ཡིན།
• ཇི་ཏཱན་སྤུ་རྩེ (碣滩毛尖, Jiétān Máojiān): ཚོང་གཞིའི་ཁྱབ་ཆེ་བའི་རིགས། ཁ་བ་དང་ལོ་མ་གཅིག་ལྡན། ཕྲ་མོར་སྒྲིལ་ཡོད། སྲོལ་རྒྱུན་གྱི་ཁ་ཤའི་དྲི། གསར་ཁུ་དང་ཧུའེ་ཀན་ཡོད། རིན་གོང་དང་ཚད་ལྡན་གྱི་བསྡུར་ཚད་ལེགས་ཤོས།
• ཇི་ཏཱན་གཡུ་རྩེ (碣滩翠峰, Jiétān Cuìfēng): “ཇི་ཏཱན་གྱི་གཡུའི་རྩེ་མོ” — ཁ་བ་དང་ལོ་མ་གཉིས་ལྡན་གྱི་མང་ཚོགས་ཀྱི་ཇ། རོ་ཆེས་དམ་པོ་དང་ཤུགས་ཆེན་པོ་ཡོད། བཞུར་ཐེངས་མང་པོར་འཇག་ཐུབ། ཉིན་ལྟར་གྱི་སྤྱོད་ཇར་བཞག

ལྗང་ཁུ་ཇ་མ་ཟད། “ཇི་ཏཱན” ཚོང་རྟགས་འོག་དམར་པོའི་ཇ (碣滩红茶) དང་ནག་པོའི་ཇ (碣滩黑茶) ཀྱང་ཐོན། འོན་ཀྱང་ལྗང་ཁུ་ཇ་དེ་ནི་ཚོང་རྟགས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ཀྱི་ངོ་བོ་དང་ཆེས་གཟི་བརྗིད་ཅན་གྱི་མཚོན་མིང་ཡིན།

མཇུག་བསྡོམས་སུ།

ཇི་ཏཱན་ལྗང་ཁུ་ཇ་ནི་ངོ་མཚར་ཆེ་བའི་ལས་དབང་ལྡན་པའི་ཇ་ཞིག་ཡིན་ཏེ། ཐང་རྒྱལ་རབས་ཀྱི་མི་དབང་གི་འབུལ་རྫས་ནས་བརྗེད་སྤངས་དང་རྙེད་མེད་དུ་གྱུར་བ། དེ་ནས་རྒྱལ་སྤྱིའི་ཕྱི་འབྲེལ་གྱི་བྱུང་རིམ་གྱིས་བསྐུལ་ཏེ་བསྐྱར་འཚོ་བྱུང་ནས་རྒྱ་ནག་གི་ཕུལ་བྱུང་ལྗང་ཁུ་ཇའི་གོ་གནས་ཐོབ་པའི་བར། ཚད་ཐོན་གྱི་བཞུར་ནུས་དང་། གསལ་པོའི་ཁ་ཤའི་དྲི་དེ་མ་འདྲ་བའི “གྲང་མོ” ཞེས་པའི་ཁྱད་ཆོས་དང་མཉམ་དུ་། ཤེལ་དམ་དུ་ “དངུལ་ཉ” གི་ལྟད་མོ་བསྟན་པ་བཅས་ཀྱིས། དེ་ནི་ལྕེ་ལ་བདེ་བ་སྟེར་བ་མ་ཟད། ཇའི་གར་སྟོན་དངོས་ཤིག་ཀྱང་ཡིན། རྒྱ་ནག་གི་ལྗང་ཁུ་ཇ་བསྡུ་མཁན་ལ་ཇི་ཏཱན་ནི་དཀོན་ཞིང་རིན་ཐང་ཆེ་བའི་རྙེད་རྐྱེ་ཞིག་སྟེ། དེ་ནི་ལོ་ངོ་སྟོང་གི་ལོ་རྒྱུས་དང་། མ་འདྲ་བའི་དམར་སྨུག་ས་ཡུལ། ཧོ་ནན་གྱི་ཇ་བཟོ་མཁན་གྱི་རྩལ་འཁས་བཅས་ཁུ་ཁ་རེ་རེའི་ནང་དུ་འདྲེས་ཡོད་པའི་ཇ་ཞིག་ཡིན།